အပစ္ရပ္ၿပီးေနာက္ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ခ်မွတ္ေရး ေဆြးေႏြးၾက

တႏိုင္ငံလံုးအတုိင္းအတာနဲ႔ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ႏုိင္ခဲ့တဲ့အခါ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြ က်င္းပၿပီး ခုိင္မာတဲ့ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ သေဘာထားေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးႏုိင္ဖို႔ အတြက္ ႏိုင္ငံေရးမူေဘာင္ ခ်မွတ္ႏုိင္ေရး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြ၊ တုိင္းရင္းသားႏုိင္ငံေရးပါတီေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ေဆြးေႏြးေနၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ တုိင္းျပည္အတြင္း ႏုိင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး စိန္ေခၚမႈေတြကို ႏုိင္ငံေရး နည္းလမ္းနဲ႔သာ ေျပလည္ေအာင္ ေျဖရွင္းႏုိင္မယ္လို႔လည္း အမ်ားက ယံုၾကည္ေနတဲ့အတြက္ အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ ျဖစ္ေျမာက္ေအာင္ ႀကိဳးစားေနၾကတာပါ။ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ေရွ႕ေမွာက္မွာ တႏုိင္ငံလံုးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးဆုိင္ရာ စာခ်ဳပ္မူၾကမ္းကို တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြရဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရး ေကာ္မတီ တာဝန္ရွိသူေတြကိုယ္တုိင္ လက္မွတ္ေရးထိုးၾကၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေနာက္ တႏုိင္ငံလံုးအပစ္ရပ္စာခ်ဳပ္ အၿပီးသတ္ လက္မွတ္ေရးထိုးႏုိင္ဖို႔အေရး ႏွစ္ဘက္ေခါင္းေဆာင္ေတြ အေၾကအလည္ ေဆြးေႏြးေနၾကဆဲျဖစ္သလို တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြဘက္ကလည္း ပန္ဆန္း၊ ေလာ္ခီးလာ စတဲ့ တိုင္းရင္းသားညီလာခံေတြ က်င္းပၿပီး အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ အပစ္ရပ္စာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆိုႏုိင္ဖို႔အေရး အႀကိတ္အနယ္ ေဆြးေႏြးေနၾကဆဲအခ်ိန္ ျဖစ္ပါတယ္။ တႏုိင္ငံလံုးအတုိင္းအတာနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္ဖုိ႔အေရး အေရးႀကီးတဲ့ ဒီလိုအခ်ိန္မ်ိဳးမွာ အပစ္ရပ္စာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ႏုိင္ခဲ့ၿပီးရင္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြ က်င္းပတဲ့အခါမွာ ခုိင္မာတိက်တဲ့ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ ခ်မွတ္ႏုိင္ဖို႔အေရး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႔ေတြ၊ တိုင္းရင္းသားပါတီေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြဘက္က သူတို႔ေရးဆြဲထားတဲ့ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ေတြထဲက တူညီတဲ့ မူေဘာင္ ခ်မွတ္ႏုိင္ေရး ေဆြးေႏြးေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ စည္းလံုးညီညြတ္ေသာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား မဟာမိတ္အဖြဲ႔ (UNA-United Nationalities Alliance) က ဦးစိုင္းညြန္႔လြင္က ႏိုင္ငံေရးမူေဘာင္ ခ်မွတ္ႏိုင္ဖို႔အေရး ေဆြးေႏြးေနၾကတဲ့ အေျခအေနကို အခုလို ေျပာပါတယ္။ “ဒီေန႔ဟိုတယ္မွာ လုပ္ပါတယ္။ UNA သြားတက္ပါတယ္။ ေနာက္တျခားပါတီ PPIC ဆုိၿပီး တက္ပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စု Institute ေနာက္တခါ MPC လည္း ပါပါတယ္။ ေနာက္ MNG ဘက္က ပါပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ အခု ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ ေဆြးေႏြးေနတယ္ေလ။ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲအတြက္ မူေဘာင္ေပါ့ေနာ္။ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲလုပ္ရင္ ဘယ္သူေတြပါမလဲ။ ဘယ္လို Mandate ေတြနဲ႔သြားမလဲ။ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ရင္ ဘယ္လို ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်မလဲ။ Consensus နဲ႔ သြားမလား၊ Majority နဲ႔ သြားမလား၊ အဲဒါမ်ိဳးေတြ ေဆြးေႏြးေနတာပါ။ အားလံုး လူမစံုေသးဘူး။ NLD က သူတုိ႔သေဘာထားေတြ ထုတ္မေျပာေသးဘူး။ USDP ကလည္း သူတုိ႔သေဘာထားေတြ ထုတ္မေျပာေသးဘူး။ အဲေတာ့ အခုဟာက အၾကမ္း ညိႇတဲ့သေဘာပဲရွိတယ္။ NCA ကလည္း တႏုိင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ၿပီးလို႔ရွိရင္ ခ်ဳပ္တဲ့ေန႔ကစၿပီးေတာ့ ၂ လအတြင္း မူေဘာင္ အၿပီးေရးရမယ္။ အဲလိုမ်ိဳး သူက သတ္မွတ္ထားတဲ့အခ်က္ရွိတယ္။ ၂ လကေတာ့ ေရးလို႔မၿပီးႏုိင္ဘူးေလ။ အားလံုးသေဘာတူဖို႔ဆုိတာ ပိုၿပီးေတာ့ မၿပီးႏုိင္တဲ့အတြက္ ဒါ ႀကိဳၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးထားတဲ့ သေဘာပါ။ မနက္ျဖန္ဆုိရင္ က်ေနာ္တုိ႔ ခ်င္းမုိင္ၿမိဳ႕ကို UNA သြားပါမယ္။ ခ်င္းမိုင္ၿမိဳ႕မွာ UNFC နဲ႔ UNA က Political Framework ကိုပဲ ဆက္ေဆြးေႏြးမွာပါ။” ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြဘက္ကလည္း တုိင္းျပည္အတြင္း ႏုိင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး စိန္ေခၚမႈေတြကို ႏုိင္ငံေရးနည္းလမ္းနဲ႔သာ ေျပလည္ေအာင္ ေျဖရွင္းႏုိင္မယ္လို႔ အမ်ားက ယံုၾကည္ေနတဲ့အတြက္ အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ ျဖစ္ေျမာက္ေအာင္ ပူးေပါင္းႀကိဳးစားေနၾကတာပါ။ ကိုုယ္တုိင္ တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အင္အားစုပါတီ NDF ရဲ႕ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေနမင္းေက်ာ္က ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ ခ်မွတ္ႏိုင္ေရး အေရးႀကီးတဲ့ အခန္းက႑ေတြကို အခုလို ရွင္းျပပါတယ္။ “က်ေနာ္တုိ႔ကေတာ့ ဒီမူေဘာင္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ က်ေနာ္ အကုန္လံုး ပါ၀င္ေရးေပါ့၊ ပါ၀င္ေရးဆုိတာ ဒီ stakeholder အားလံုး ပါ၀င္ေရးဆုိတဲ့ မူ ရွိပါတယ္။ အကုန္လံုးကလည္း အဲဒီသေဘာအေပၚမွာ တူညီၾကပါတယ္။ လက္ရွိ က်ေနာ္တို႔ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ ခ်မွတ္ၿပီးေတာ့ ခ်မွတ္ထားတဲ့ မူေဘာင္အတုိင္း သြားမယ္ဆုိလို႔ရွိရင္ က်ေနာ္တုိ႔က အစုအဖြဲ႔အေနနဲ႔ ဒီအစိုးရ၊ တပ္မေတာ္၊ လႊတ္ေတာ္၊ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ား၊ က်ေနာ္တုိ႔ အရပ္ဘက္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ တတ္သိပညာရွင္မ်ား၊ လူထုလူတန္းစား အလႊာေပါင္းစံုက သူ႔က႑အလိုက္ ပါ၀င္မွာျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ အဓိပၸါယ္လည္းရွိမယ္၊ ပိုၿပီးေတာ့လည္း အရာေရာက္မယ္ေပါ့။ ဒီညီလာခံမွာ က်ေနာ္တုိ႔ အတည္ျပဳႏုိင္မယ္ဆုိရင္ ဒါကို လႊတ္ေတာ္မွာ က်ေနာ္တုိ႔က verify အတည္ျပဳခ်င္တယ္ဆုိရင္ေတာ့ ျပႆနာေတြေတာ့ ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ ေလ်ာ့နည္းသြားၿပီးေတာ့ တုိင္းျပည္တည္ေဆာက္ေရးဘက္မွာေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ လုပ္ရတာ ထင္ထင္ျမင္ျမင္ ရွိမယ္လို႔ က်ေနာ္ကေတာ့ ယူဆပါတယ္။” ဒီေဆြးေႏြးပြဲကို တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ NLD ပါတီရဲ႕ ဗဟိုသုေတသနလမ္းညႊန္မွဴး ဦးမ်ိဳးရန္ေနာင္သိန္းကလည္း ႏိုင္ငံေရးမူေဘာင္ ခ်မွတ္ႏုိင္ဖို႔အေရး အပစ္ခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆိုဖို႔ အေရးႀကီးသလို ေျခာက္ပြင့္ဆုိင္ေဆြးေႏြးပြဲရဲ႕ရလဒ္ေတြကိုလည္း အဓိကက်တယ္ ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ “အလြတ္သေဘာဆုိေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က political framework ေပါ့ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ ဆြဲထားတဲ့ ပါတီေတြအေနနဲ႔ အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ နားလည္မႈရေအာင္လုိ႔ ညိႇႏိႈင္းေဆြးေႏြးတဲ့ သေဘာပါပဲ။ အဲဒီေတာ့ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ မူေဘာင္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အခု အစိုးရ ဟို လမ္းေၾကာင္းေတြ အမ်ားႀကီး ရွိတာေပါ့ဗ်ာ။ အစိုးရသြားေနတဲ့ လမ္းေၾကာင္းကက်ေတာ့ NCA တႏို္င္ငံလံုးဆုိင္ရာ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္မွာ လက္မွတ္ထုိးမယ္။ လက္မွတ္ထုိးၿပီးလို႔ရွိရင္ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ ေရးဆြဲမယ္ေပါ့။ အဲလိုမ်ိဳးသြားၾကတာ။ ေနာက္ထပ္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္တခုကက်ေတာ့ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမူေဘာင္ျဖစ္ဖို႔က ေလးပြင့္ဆုိင္ သို႔မဟုတ္ ေျခာက္ပြင့္ဆုိင္ ေဆြးေႏြးပြဲကေနၿပီးေတာ့ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမူေဘာင္တခု ေပၚထြန္းလာႏုိင္ေခ်လည္း ရွိတယ္ေပါ့။ အဲဒီေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က ပုံစံကႏွစ္ခုရွိတယ္။” ဒီေန႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ႏုိင္ငံေရးမူေဘာင္ဆုိင္ရာ အလြတ္သေဘာ ေဆြးေႏြးပြဲကို တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြက NCCT ကိုယ္စားလွယ္ေတြ၊ ျမန္မာၿငိမ္းခ်မ္းေရးစင္တာ၊ ေနာက္ တုိင္းရင္းသားအဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ တုိင္ရင္းသားပါတီေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြက ကိုယ္စားလွယ္ေတြ အပါအဝင္ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္ေရး ဝိုင္းဝန္းေဆာင္ရြက္ေနၾကတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ကိုယ္စားလွယ္ေတြ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။