ေလ့က်င့္ခန္းအလြန္အကၽြံ လုပ္ျခင္းဟာ ေသြးထဲမွာ အဆိပ္မိျခင္းကို ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္

International Journal of Sports Medicine နဲ႔ Exercise Immunology Reviews စာေစာင္ေတြမွာ ပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ ဒီေလ့လာမႈေတြကို ၾသစေၾတးလ်ႏိုင္ငံ Monash တကၠသိုလ္ ၊ Nutrition and Dietetics ဌာနမွ ေဒါက္တာ Ricardo Costa က ဦးေဆာင္ေလ့လာခဲ့တာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေသြးမသန္႔ ျခင္းကို ျဖစ္ေပၚေစၿပီး Sepsis လို႔လည္း လူသိမ်ားတဲ့ ေသြးထဲမွာ အဆိပ္မိျခင္း ( Blood Poisoning ) ဟာ ေရာဂါမွ ကင္းလြတ္ၿပီးျဖစ္တဲ့ ဓါတုေဗဒ ပစၥည္းေတြ ေသြးေၾကာထဲကို စိမ့္၀င္တဲ့အခါမွာ ဖူးေရာင္မႈေတြကို အလြန္အကၽြံ တံု႔ျပန္မႈ ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ေသြးခဲေတြ နဲ႔ ေသြးေၾကာ ယိုစိမ့္မႈ ကို ထပ္မံ ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္ပါတယ္။ ေရာဂါထိန္းခ်ဳပ္မႈ နဲ႔ ကာကြယ္ေရးစင္တာ (CDC) ရဲ႕ ေျပာၾကားခ်က္ေတြအရ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ရွိတဲ့ျပည္သူ ၁ သန္းေက်ာ္ခန္႔ဟာ ႏွစ္စဥ္ ေသြးထဲမွာ အဆိပ္မိျခင္း ( Sepsis ) ကို ရင္ဆိုင္ေနရပါတယ္။ အဲဒီ လူဦးေရ ရဲ႕ ၂၈ ကေန ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ခန္႔ဟာ ထို အေျခအေန ကေန ပဲ ေသဆံုးသြားၾကတာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ေမြးကာစကေလးေတြ ၊ ကေလးငယ္ေတြ ၊ အသက္ ႀကီးသူေတြ ၊ ကင္ဆာ နဲ႔ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ တို႔လို ေရာဂါႀကီးႀကီးမားမား ျဖစ္ေနသူေတြ ဟာ ေလာင္ကၽြမ္းမႈ အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ခံစားရၿပီး ကိုယ္ခႏၶာ ခုခံအား စနစ္ အားအနည္းဆံုး အခ်ိန္ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ Sepsis ျဖစ္ေစဖို႔ အခြင့္အလမ္းေတြ က အျမင့္ဆံုး အေျခအေနမွာ ရွိေနပါတယ္။ ေဒါက္တာ Costa နဲ႔ အဖြဲ႕ကေတာ့ ေလ့က်င့္ခန္း အလြန္အကၽြံ လုပ္ျခင္း ဟာလည္း Sepsis ျဖစ္ေစဖို႔ အခြင့္အလမ္းအမ်ားဆံုး ျဖစ္တယ္ဆိုတာကို သုေတသန ျပဳလုပ္ၿပီး ရွာေဖြေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံသားေတြအတြက္ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ လႈပ္ရွားမႈ လမ္းညႊန္မွာေတာ့ အရြယ္ေရာက္ၿပီးသူေတြဟာ ထိန္းခ်ဳပ္ၿပီး လႈပ္ရွားရတဲ့ ေအရိုးဗစ္ ကစားျခင္းမ်ိဳးကို တစ္ပတ္မွာ အနည္းဆံုး ၁၅၀ မိနစ္ နဲ႔ ျဖတ္ျဖတ္လတ္လတ္ လႈပ္ရွားရတဲ့ ေအရိုးဗစ္ ကစားျခင္းမ်ိဳးကို တစ္ပတ္မွာ ၇၅ မိနစ္ ခန္႔ လုပ္ေပးသင့္တယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ကၽြႏ္ုပ္တို႕အမ်ားစု ဟာ ထို လမ္းညႊန္ကို ေရာက္ရွိႏိုင္ဖို႔ မျဖစ္ႏိုင္ခဲ့ၾကပဲ တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့ ဆန္႔က်င္ဘက္လုပ္ရပ္ ျဖစ္ေနတဲ့ ေလ့က်င့္ခန္း အလြံအကၽြံ လုပ္ျခင္းကို ေရာက္ရွိေနၾကပါတယ္။ ေဒါက္တာ Costa ရဲ႕ ေျပာၾကားခ်က္အရ ၁ ေန႔ကို ေလ့က်င့္ခန္း ၄ နာရီထက္ပိုလုပ္ျခင္းဟာ အလြန္အကၽြံ ျဖစ္သြားပါၿပီ။ မာရသြန္ လိုမ်ိဳး အလြန္ အကၽြံ ႀကိဳးစား ယွဥ္ၿပိဳင္ရတဲ့ ပြဲေတာ္ေတြမွာ ပါ၀င္တဲ့သူေတြဟာ ၁ ေန႔ကို ေလ့က်င့္ခန္း ၄ နာရီ ေလာက္လုပ္ရင္း ၿပိဳင္ပြဲ ၀င္ဖို႔ ေလ့က်င့္ရတဲ့အတြက္ ခႏၶာကိုယ္တြင္း အပူခ်ိန္ေတြကို ျမင့္မားလာေစကာ ခႏၶာကိုယ္ေပၚ အပို အားစိုက္မႈ ေတြ က်ေရာက္လာေစႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီ လို မာရသြန္အားကစားသမားေတြကို ေလ့က်င့္ခန္း အလြန္အကၽြံလုပ္ၿပီးၿပီးခ်င္း ေသြး နမူနာ ယူကာ စစ္ေဆးၾကည့္တဲ့အခါမွာေတာ့ Sepsis ေရာဂါ ေၾကာင့္ ေဆးရံုေရာက္သြားတဲ့ လူနာေတြရဲ႕ ေသြးနမူနာ နဲ႔ တူညီတဲ့ အမွတ္အသားေတြ ရွိေနတာကိုေတြ႕ရမွာပါ။